Geheugenproblemen en dementie
Vergeet je weleens een naam of waar je je sleutels hebt neergelegd? Dat gebeurt iedereen. Naarmate je ouder wordt, kan je geheugen wat veranderen. Soms zijn geheugenproblemen onschuldig, maar ze kunnen ook wijzen op dementie.
Op deze pagina lees je wat dementie is, welke signalen daarbij kunnen horen, hoe dementie verschilt van normale veroudering en wanneer het verstandig is om contact op te nemen met de huisarts.
Wat is dementie?
dementie is een verzamelnaam voor ruim vijftig hersenziektes. Het is de naam voor een combinatie van symptomen (een syndroom), waarbij de hersenen informatie niet meer goed kunnen verwerken.
Beginnende dementie herkennen
De eerste verschijnselen van dementie verschillen per persoon en per vorm van dementie. Toch zijn er 10 dementie symptomen waaraan je dementie kunt herkennen. Het valt op dat iemand terugkerende geheugenklachten, gedragsproblemen en veranderingen in karakter heeft. Iemand heeft bijvoorbeeld moeite om te onthouden welke dag het is, of wordt sneller boos.
Bekijk de 10 symptomen van beginnende dementie
1. Geheugenproblemen
Wanneer iemand nieuwe informatie vergeet, kan dit een teken zijn van dementie. Ook kan iemand belangrijke data of gebeurtenissen vergeten. Of hij kan dezelfde vraag steeds opnieuw stellen en afhankelijk zijn van spiekbriefjes of familie voor dingen die hij eerst zonder hulp kon onthouden.
2. Problemen met dagelijkse handelingen
Gewone dingen gaan steeds moeilijker. Bijvoorbeeld geldzaken regelen en hobby’s uitoefenen. Ook wordt het lastiger om dingen te plannen of in de juiste volgorde uit te voeren. Zoals koffie zetten of een maaltijd bereiden.
3. Vergissingen met tijd en plaats
Iemand met (beginnende) dementie heeft minder besef van tijd en raakt vaker de weg kwijt. De persoon vergeet soms waar hij is en hoe hij daar gekomen is.
4. Taalproblemen
Een kenmerk van dementie is dat het moeilijker wordt om een gesprek te volgen. De persoon kan midden in een gesprek stoppen met praten en vergeten hoe hij verder moet. Of hij herhaalt wat hij daarvoor al zei. Ook kan iemand met dementie namen en eenvoudige woorden vergeten. Praten gaat ook minder vloeiend.
5. Kwijtraken van spullen
Iemand met (beginnende) dementie kan spullen op vreemde plekken leggen. Bijvoorbeeld een portemonnee in de koelkast of een boek in de oven. Hij raakt spullen kwijt en kan niet meer achterhalen waar hij ze gelaten heeft.
6. Slecht beoordelingsvermogen
Voor iemand met dementie kan het lastig zijn om situaties in te schatten en keuzes te maken. Hij kan aanbiedingen slecht beoordelen en grote sommen geld uitgeven. Bijvoorbeeld als hij teveel boodschappen koopt of spullen die hij niet nodig heeft.
7. Terugtrekken uit sociale activiteiten
Iemand kan problemen hebben met sociale activiteiten, zoals zijn hobby’s, sport en gesprekken. Hij of zij trekt zich vaker terug en onderneemt minder dan voorheen. Ook kan hij of zij veel langer slapen dan gewoonlijk.
8. Veranderingen in gedrag en karakter
Het komt voor dat iemand met dementie ander gedrag gaat vertonen. Hij of zij kan verward, achterdochtig, depressief of angstig worden. Zonder duidelijke aanleiding kan zijn stemming omslaan. Ook het karakter verandert. De persoon kan soms dingen doen die hij anders nooit deed.
9. Onrust
Een van de symptomen van dementie is onrust. Daardoor lijkt het alsof hij steeds iets zoekt, moet opruimen of iets anders moet doen. Door dit constante gevoel van onrust en de behoefte om te lopen, krijgt iemand vaak slaapproblemen.
10. Problemen met zien
De hersenen krijgen moeite om te verwerken wat iemand ziet. De persoon kan bijvoorbeeld afstanden minder goed inschatten.
Behandeling van dementie
Dementie is (nog) niet te genezen. De juiste behandeling kan er wel voor zorgen dat de symptomen van dementie minder snel erger worden. Soms met medicatie, maar vaak ook niet. Daarnaast is er nog veel dat gedaan kan worden om zo goed mogelijk met de ziekte om te gaan.
Bekijk de video hieronder voor meer informatie over de behandeling van dementie.
Wat is normale vergeetachtigheid?
Vergeetachtigheid hoort soms bij het ouder worden.
Bij normale vergeetachtigheid:
- schiet iets later weer te binnen;
- kun je zelfstandig blijven functioneren;
- je weet waar je bent en welke dag het is;
- heb je geen grote problemen in het dagelijks leven.
Bij dementie worden de klachten meestal erger en steeds duidelijker. De klachten zijn van invloed op het dagelijks leven.
Wanneer neem je contact op met de huisarts?
Maak een afspraak met de huisarts als geheugenproblemen steeds vaker voorkomen of als jijzelf, je partner of familie zich zorgen maakt. Geheugenklachten kunnen verschillende oorzaken hebben. Soms spelen bijvoorbeeld stress, somberheid, slaaptekort of lichamelijke aandoeningen een rol. De huisarts kan helpen om de oorzaak te onderzoeken.
Onderzoek naar geheugenklachten
De huisarts bespreekt de klachten en kan vragen stellen over het geheugen en het dagelijks functioneren.
Soms is aanvullend onderzoek nodig, zoals:
- bloedonderzoek;
- een gesprek met een partner of familielid;
- verder onderzoek in het ziekenhuis of geheugenpoli.
Leven met dementie
Bij dementie verandert er veel, zowel voor degene met dementie als voor familie en vrienden. Het kan helpen om tijdig ondersteuning te regelen.
Denk bijvoorbeeld aan thuiszorg, dagbesteding, mantelzorgondersteuning, begeleiding door een casemanager dementie en hulp van welzijnsorganisaties in de gemeente.
Op de website Dementie Amstelland vindt je informatie over de mogelijkheden voor zorg en hulp in de regio. Alzheimer Nederland organiseert ook regelmatig activiteiten voor mensen met dementie en hun naasten in Amstelland.
Een vast aanspreekpunt bij dementie
Een casemanager dementie begeleidt mensen met dementie en hun naasten bij vragen over zorg, ondersteuning en het dagelijks leven. De casemanager denkt mee, geeft advies en helpt passende hulp te regelen. Dit biedt rust en overzicht in een periode waarin veel verandert.
Ook voor partners, kinderen en andere mantelzorgers kan een casemanager veel betekenen. Zij kunnen terecht met vragen, zorgen en praktische problemen. De casemanager kijkt niet alleen naar de persoon met dementie, maar ook naar de mensen om hem of haar heen.
Als er een diagnose dementie is vastgesteld, dan kun je via de huisarts een casemanager dementie aanvragen.
Ondersteuning voor mantelzorgers
Zorgen voor iemand met dementie kan veel tijd en energie kosten. Het is belangrijk om ook goed voor jezelf te blijven zorgen en op tijd hulp te vragen.
Op de pagina over mantelzorg vind je meer informatie over ondersteuning voor mantelzorgers.
Dutch
English
Polish